|
iLETiSiM
MESLEK iLKELERi
1-Yayinlarda
hiç kimse; irki, cinsiyeti, sosyal düzeyi
ve inançlari nedeniyle kinanamaz,
asagilanamaz.
2-Düsünce, vicdan ve ifade özgürlügünü sinirlayici; genel ahlak anlayisini, din
duygularini, aile kurumunun temel
dayanaklarini sarsici ya da incitici
yayin yapilamaz.
3-Kamusal bir görev olan gazetecilik,
ahlaka aykiri özel amaç ve çikarlara
alet edilemez.
4-Kisileri ve kuruluslari, elestiri
sinirlarinin ötesinde küçük düsüren,
asagilayan ve iftira niteligi tasiyan
ifadelere yer verilemez.
5-Kisilerin özel yasami, kamu çikarlarinin
gerektirdigi durumlar disinda, yayin
konusu olamaz.
6-Soruturulmasi gazetecilik olanaklar içinde
bulunan haberler, soruturulmaksizin veya
dogruluguna emin olunmaksizin
yayinlanamaz.
7-Sakli kalmasi kaydiyla verilen
bilgiler, kamu yarari ciddi bir biçimde
gerektirmedikçe yayinlanamaz.
8-Bir basin organinin dagitim süreci
tamamlanmadan o basin organinin özel çabalarla
gerçekletirdigi ürün, bir baka basin
organi tarafndan kendi ürünüymüs
gibi kamuoyuna sunulamaz. Ajanslardan
alinan özel ürünlerin kaynaginin
belirtilmesine özen gösterilir.
9- Suçlu oldugu yargi karariyla
belirlenmedikçe hiç kimse "suçlu" ilan edilemez.
10-Yasalarin suç saydigi eylemler, gerçek
olduguna inandrici makul nedenler
bulunmadikça kimseye atfedilemez.
11-Gazeteci, kaynaklarinin gizliliini
korur. Kaynagin kamuoyunu kisisel,
siyasal, ekonomik ve benzeri nedenlerle
yaniltmayi amaçladigi haller bunun
disindadir.
12-Gazeteci görevini , tasidigi sifatin
sayginligina gölge düsürebilecek yöntem
ve tutumlarla yapmaktan sakinir.
13-Siddet ve zorbaligi özendirici yayin
yapmaktan kaçinilir.
14-ilan ve reklam niteligindeki
yayinlarin bu nitelikleri, tereddüte
yer birakmayacak sekilde belirtilir.
15-Yayin tarihi için konan zaman
kaydina saygi gösterilir.
16-Basin organlari, yanli yayinlardan
kaynaklanan cevap ve tekzip hakkına
saygi duyarlar.
TÜRKiYE
GAZETECiLER HAK VE SORUMLULUKLARI
BiLDiRGESi
Her gazeteci
ve basin - yayin organi, gazetecinin
haklarini savunmali ve meslek ilkelerine
uymali ve uyulmasini gözetmelidir.Basin
yayin organlari yöneticileri; genel
yayin yönetmeni yahut müdürü, yazi
isleri müdürleri yahut sorumlu müdürler,
sifatlari ne olursa olsun,
kuruslularinda görevli gazetecilerin
meslek ilkelerine uygun hareket
etmesinden sorumludur. Gazetecinin
haklari, halkin haber alma hakkinin ve
ifade özgürlügünün; meslek ilkeleri
ise dürüst ve dogru iletisimin
temelidir. Meslek ilkeleri gazetecinin
ve basin - yayin organlarinin özdenetimini
öngörür ve degerlendirme mercii öncelikle
vicdanlardir.
A-iNSAN VE YURTTAS
HAKKI
Herkes, bilgi edinme ve haber alma, özgür düsünce ve çesitli iletisim
yollariyla bunu ifade ile serbest
elestiri hakkina sahiptir. Düsünce ve
ifade özgürlügünün kullanilmasinin
temel yolu olan basin ve yayin özgürlügü
temel insan haklarindandir. Bu haklarin
demokratik hukuk devletinde anayasal güvence
altinda olmasi esastir.
B-GAZETECi TANIMI
Düzenli bir sekilde, günlük yahut
süreli bir yazili, görüntülü, sesli
veya elektronik basin ve yayin
organinda, kadrolu, sözlesmeli ya da
telif karsiligi, haber alma, isleme,
iletme veya görüs, fikir belirtme görevi
üstlenen ve asil isi ile baslica geçim
kaynagi bu olup, çalistigi isletme ile
ilgili yasalar karsisindaki konumu bu
tanima uygun olanlar gazetecidir. Basin
ve yayin alanindaki her iletme, bu
tanima uygun çalistirdiklari
gazetecileri, kanunlarin gazetecilere
tanidigi haklardan yararlandirmak
zorundadr.
C-GAZETECiNiN SORUMLULUGU
Gazeteci, basin özgürlügünü,
halkin dogru ve dürüst haber alma,
bilgi edinme hakki adina dürüst biçimde
kullanir. Bu amaçla her türlü sansür
ve otosansürle mücadele etmeli, halki
da bu yönde bilgilendirmelidir.
Gazetecinin halka karsi kamusal
sorumlulugu, basta isverenine veya kamu
otoritelerine karsi olmak üzere, diger
tüm sorumluluklardan önce gelir. Bilgi
ve haber ile özgür düsünce, herhangi
bir ticari mal ve hizmetten farkli
olarak toplumsal bir nitelik tasir.
Gazeteci, ilettigi haber ve bilginin
sorumlulugunu tasir ve
paylasir.Gazetecinin özgürlügünün içerigini
ve sinirlarini, öncelikle sorumluluklar
ile meslek ilkeleri belirler.
D-GAZETECiNiN
HAKLARI
1- Gazeteci tüm bilgi kaynaklarna
serbestçe ulasma ve kamu yasamini
belirleyen, halki ilgilendiren tüm
olaylari izleme, arastirma hakkina
sahiptir. Kamusal ve özel tüm islerde,
gazetecinin karsna çkarlacak gizlilik
ve sir gibi engeller, açik ve ikna
edici gerekçelere sahip olmalidir.
2- Gazeteci, çalistigi basin ve yayin
organinin kendisiyle yaptigi sözlemede
de kaydedilen temel çizgisini dikkate
alir.O temel çizgi disindaki ve onunla
çelisen yahut orada açikça
belirtilmemis olan tüm telkin, öneri,
istek ve talimatlari reddetme hakkina
sahiptir.
3- Gazeteci, inanmadigi bir görüsü savunmaya veya meslek ilkelerine aykiri
bir isi yapmaya zorlanamaz.
4- Gazeteciler, özellikle de yazi
isleri çalisanlari, basin - yayin
isletmesinin isleyisini belirleyen,
etkileyen önemli kararlardan haberdar
edilmeli ve gerektiginde kararlarin
alnmasina katilmalidir.
5- Islevi ve sorumluluklari nda,
gazeteciler örgütlenme hakkinin
yanisira görevinin maddi ve manevi güvencesini
saglayan bir kisisel sözleme yapma ve
ekonomik bagimsizligini garantiye alacak
sekilde, toplumsal rolüne ve emegi ile
yetenegine uygun bir ücret alma
haklarina sahiptir.
6- Gazeteci, kaynaklarin gizliligi
ilkesi uyarinca, kaynagini açiklamaya
ve taniklik yapmaya zorlanamaz. Kaynagi
tarafndan açikça yaniltildigi durumlar
bunun istisnasidir.
E-GAZETECiNiN
TEMEL GÖREVLERi VE iLKELERi
1- Halkin gerçekleri ve dogrulari
bilme hakki adina, gazeteci kendi açisindan
sonuçlar ne olursa olsun, gerçeklere
ve dogrulara saygi duymak ve uymak
zorundadir.
2- Gazeteci bilgi ve haber alma, yorum
yapma ve elestirme özgürlüklerini ne
pahasina olursa olsun savunur.
3- Gazeteci, basta baris, demokrasi ve
insan haklari olmak üzere, insaniligin
evrensel degerlerini, çok sesliligi,
farkliliklara saygiyi savunur. Irk,
etnisite, cinsiyet, dil, milliyet, din,
sinif ve felsefi inanç ayrimciligi
yapmadan tüm uluslarin, tüm halklarin
ve tüm bireylerin haklarini ve
sayginligini tanir. insanlar,
topluluklar ve uluslar arasinda nefreti,
düsmanligi körükleyici yayindan kaçinir.Bir
ulusun, bir toplulugun ve bireylerin kültürel
degerlerini ve inançlarini (veya inançsizligini)
dogrudan saldiri konusu yapamaz.
Gazeteci, her türden siddeti hakli gösterici,
özendirici ve kiskirtici yayin
yapmamaya özen gösterir.
4- Gazeteci, kaynagini bilmedigi bilgi
ve haberleri yayinlamaz; kaynak açik
olmadiginda, yayinlamaya karar verdigi
durumlarda da kamuoyuna gerekli
uyarilari yapmak zorundadir. Ajanslardan
alinan özel haberler kullanilirken
kaynak belirtilmesine özen gösterilir.
5- Gazeteci temel bilgileri yok edemez,
görmezlikten gelemez ve metinlerle
belgeleri degistiremez, tahrif edemez.
Yanlis, yaniltici ve tahrif edilmis
yayin malzemesi kullanmaktan uzak durur.
6- Gazeteci, bilgi, haber, fotograf, görüntü,
ses, belge elde etmek için yaniltici yöntemler
kullanamaz.
7- Gazeteci, kamuya mal olmus bir
sahsiyet bile olsa, halkin haber alma,
bilgilenme hakkiyla dogrudan baglantili
olmayan hiç bir amaç için, izin
verilmedikçe özel yasamin gizliligi
ilkesini ihlal edemez.
8- Gazeteci, basilmis, yayinlanmis her
yanlisi en ksa sürede düzeltmekle yükümlüdür.Gazeteci,
cevap hakkina saygili olmalidir.
9- Gazeteci, kendisine güvenilerek
verilmis bilgilerin, belgelerin
kaynaklarin, kendileri izin vermedigi sürece,
mesleki gizlilik ilkesi uyarinca, hiç
bir sekilde açiklamaz.
10- Gazeteci, intihal (arma), iftira,
hakaret, lekeleme, saptirma, manipülasyon,
söylenti, dedikodu ve mesnetsiz suçlamalardan
kesinlikle uzak durur.
11- Gazeteci, bir bilginin, haberin
yayin yahut yayinlanmamasi karsiligi hiçbir
maddi veya manevi avantajn pesinde
olamaz. Gazeteci, devlet baskanindan
milletvekiline, is adamindan bürokratina
kadar haber kaynagi olarak da kabul
edilen kisi ve kurumlarla iletisimini
meslek ilkelerini gözeterek yürütür.
12- Gazeteci, gazetecilik meslegini,
reklamcilikla, halkla ilikilerle veya
propagandacilikla karistiramaz ve ilan -
reklam kaynaklarindan herhangi bir
telkin, tavsiye alamaz, maddi çikar
saglayamaz.
13- Gazeteci, ne konuda olursa olsun,
elde ettigi bilgileri genis biçimde
yayin konusu yapmadan kendi menfaati için
kullanamaz. Meslegini, ne sekilde olursa
olsun, (kanunlarin ve yönetmeliklerin
kendisine tandigi haklarin disinda)
ayricaliklar kazanmak amaciyla
kullanamaz.
14- Gazeteci, her ne amaçla olursa
olsun, tehdit ve santaj gibi yöntemlerle
meslegini ve kendisini kullandirmaz,
bunlara basvurmaz.
15- Gazeteci her türlü baskiyi
reddeder ve çalistigi basin - yayin
organindaki yöneticileri disinda
kimseden isiyle ilgili talimat alamaz.
16- Gazeteci sifatini tasimayi hak eden
herkes meslek ilkelerine de en yüksek
seviyede uymayi taahhüt eder ve ülkesindeki
kanunlara saygili olmakla birlikte, hükümet
ve benzeri kurumlarin müdahalelerine
kapalidir. Mesleki olarak sadece
meslektaslarinin ve kamuoyunun
degerlendirmeleri ile bagimsiz yargi
organlarini dikkate alir. Gazeteci,
devleti yönetenlerin belirledigi ulusal
ve uluslararasi politikalar konularinda
bazi önyargilara degil, halkin haber
alma hakkina öncelik verir. Onu meslek
ahlâk, gazeteciligin temel ilkeleri ve
özgürlükçü demokrasi kayglari yönlendirir.
F-GAZETECiNiN
DOGRU DAVRANIS KURALLARI
(Hak ve sorumluluk bildirgesine ek)
1-Haber-yorum: Salt haberle yorum ve görüs
ayrimi açik yapilmali, okurun ve
izleyicinin neyin haber, neyin yorum
oldugunu kolayca seçebilmesini
saglamalidir.
2-Fotoraf-Görüntü: Fotograf yahut görüntünün
güncel olup olmadigi açik biçimde
belirtilmeli, canlandirma görüntülerde
de bu, seyircinin farkedebilecegi biçimde
ifade edilmelidir.
3- Haber - ilan (Reklam): Haber ve yorum
metinleri yahut görüntüleri ile ilan
- Reklam amaçli metinlerin ayrimi hiç
bir karisikliga yer birakmayacak ölçüde
yapilmalidir.
4-Yargi: Hazirlik soruturmasi sirasinda
sorusturmayi zaafa ugratan, yönlendiren
tarzda haber verilmesinden kaçnilmalidir.
Yargilama sürecinde de haberler her türlü
ön yargidan uzak ve kesinlikle
dogrulugundan emin olunarak
sunulmalidir. Gazeteci yargi sürecinde
taraf olamaz. Ne haberin verilisinde, ne
de balik ve benzeri sunularda. Mahkeme
karar kesinlesmedikçe, bir zanli veya
sanik suçlu ilan edilemez. Haberlerde
ve yorumlarda suçluymus gibi
degerlendirmeler yapilamaz.
5-Çocuk: Çocuklarla ilgili suçlarda
ve cinsel saldirilarda sanik, tanik ya
da madur (maktul) olsun, 18 yasindan küçüklerin
açik isimleri ve fotograflar
yayinlanamaz. Çocugun kisiligini ve
davranislarini etkileyebilecek
durumlarda, gazeteci, bir aile büyügünün
yahut çocuktan sorumlu bir bakasinin
izni olmaksizin çocukla röportaj
yapmaz ve görüntüsünü almaya çalismaz.
6-Cinsel Saldirilar: Cinsel saldiri
madurlarinin fotograflari, görüntüleri
veya kimlikleri, açik kamu yarari
olmadikça yayinlanamaz.
7-Kimlik veya Özel Durum: Açik kamu
yarari olmadikça ve olayla dogrudan
ilgisi, baglantisi bulunmadikça, bir
insann davranisi veya isledigi suç,
onun irkina, milliyetine, dinine,
cinsiyetine, cinsel egilimine,
hastaligina yahut fiziksel, zihinsel özürlü
olup olmamasina dayandirilamaz. Kisinin
bu özel durumu, alay, hakaret, önyargi
konusu yapilamaz.
8-Saglik: Saglik konusunda sansasyondan
kaçinmali, insanlar umutsuzluga yahut
sahte umutlara sevkedecek yayin
yapilmamalidir. ilaç tavsiyesinde
mutlaka uzmana danismalidir.
Hastanelerde arastirma yapan, bilgi ve görüntü
almaya çalisan gazeteci, kimligini
belirtmek ve girilmesi yasak bölümlere
ancak yetkililerin izniyle girmek
zorundadir. Ayni sekilde yetkilinin,
hastanin yahut yakininin izni olmaksizin
hastane ve benzeri kurumlarda her türlü
yolla ses ve görüntü alinmamaldr.
9-Hediye: Kararlarla ve yayinlarla
ilgili önyargi, kusku yaratacak her
cinsten kisisel hediye ve maddi menfaat
reddedilmelidir.
10-Müessese Çikari: Gazetecinin bir
basin - yayin organindaki islevini
"Hak ve Sorumluluk"
bildirgesindeki haklar, sorumluluklar ve
görevleri belirler. Gazeteci, bu
mesleki çerçeve ile yayin organinin çizgisi
disinda, müessese çikari söz konusu
olsa dahi, hiçbir faaliyete gönüllü yahut zorla katilamaz.
11-Özelestiri: Gazeteci ile basin -
yayin organlair, tekzip ve cevap hakki
gibi zorunluluklarin disinda da,
yanlislari düzeltmek ve özelestiri
yapmakla yükümlüdür.
12-Taraf Olma: Gazeteci ve yayin organi,
her ne nedenle ve her ne biçimde olursa
olsun, taraf olduklari bir olaydaki
konumlarini kamuoyuna açikça
belirtmelidir. Yayin organi yahut
yorumcu, siyasi, ekonomik ve toplumsal
tercihlerinin dogrultusunda yayin
yapabilir. Bu durumda da bu tavir açikça
ortaya konulmali, ayrca haber - olay
ayrimi kesin biçimde yapilmalidir.
13-Özel Hayat: Çerçeveyi,
"Bildirge"nin ilgili maddesi
çizer. Asl olan kamu yararidir. Özel
hayatn gizliliginin geçersiz
sayilabilecegi baslica konular söyle
siralanabilir: a) Büyük bir suç yahut
yolsuzluk üstüne arastirma ve yayin,
b) Toplumu kötü etkileyici bir tutumla
ilgili arastrma ve yayin, c) Toplumun güvenliginin
veya sagliginin korunmas, d) lgili
kisinin sözleri yahut eylemleri sonucu
halkin yanilmasinin, yaniltilmasinin
veya yanlis yapmasinin engellenmesi. Bu
durumlarda dahi özel hayatin kamuya açilan
kesiti mutlaka konuyla dogrudan ilgili
olmali veya ilgili kisinin özel
hayatinin onun kamusal faaliyetini de
etkileyip etkilemedigi gözetilmelidir.
14-Bilgi-Belge: Dogrudan kamu yarari
olmadikça, sahibinin izni disinda
belge, fotograf, ses yahut görüntü
ailnamaz. Kamu çikari söz konusu
oldugunda dahi, yukardakilerin baska hiçbir
sekilde elde edilemeyecegine kesin
kanaat getirilmis olmasi gerekir.
15-Yildirma, Tehdit, Israr: Gazeteci,
bilgi veya görüntü almak için
tehdit, santaj gibi yildirma yollari ile
hrpalama, zorlama gibi yöntemlere
basvurmaz. Açik kamu yarari olmadikça,
gazeteci bilgi, ses ve görüntü için,
muhatabi istemedigi halde zorlayici
olamaz ve özel hayatla ilgili
mekanlarda izinsiz bulunamaz.
16-Haber için Para: Açik ve kesin kamu
yarari olmadkça, gazeteci belge yahut görüntü
temini amaciyla, bir baska suçla ilgili
sanik, tanik veya onlarin yakinlarina
para veremez.
17-Sarsici Durumlarda: Üzüntü,
sikinti, tehlike, yikim, felaket ya da
sok halindeki insanlar söz konusu
oldugunda gazetecinin olaya yaklasimi ve
aratirmasi insani olmali ve gizliliklere
riayet edilerek duygu sömürüsünden
kaçinilmalidir.
18-Suçlu Yakinlari: Gazeteci,
saniklarin yahut suçlularin
akrabalarni, yaknlarni, olayla ilgileri
olmadikça veya olanin dogru anlasilmasi
için geregi bulunmadikça tehir etmez.
19-Ekonomik, Mali Bilgi: Kanunlarla
yasaklanmis olmasa dahi, gazeteci elde
ettigi ekonomik - mali bilgileri genis
biçimde yayinlamadan önce kendisinin
yahut yakinlarinin menfaati için
kullanamaz. Gazeteci, kendisinde ve
yakinlarinda bulunan hisse senedi ve
benzeri mali araçlar konusunda, yayin
organindaki sorumlular bu menkul kymet
sahipligi hakkinda dogru
bilgilendirmedigi sürece yayin yapamaz.
Gazeteci, hakkinda haber yahut yorum
yazdigi ya da yakinda yazacagi menkul
veya gayri menkul kiymetlerin dogrudan
veya dolayli alim satimini yapamaz.
20-Ambargo: Gazeteci, kendi çabasiyla
elde etmedikçe, bir kaynagin verdigi
bilgi veya belgenin yayinlanma tarihi
konusunda onun arzusuna uyar. Gazeteci,
röportaj, haber, yorum veya görüntü,
yayin sekli ne olursa olsun, hazirladigi
yayin organindaki sorumlular disinda,
kaynagi da dahil kimseye
denetlettirmekle yükümlü degildir.
21-Rekabet: Gazeteci, rekabet nedeniyle
de olsa, bir baka gazeteciye bilinçli
ve açik, mesleki zarar vermekten kaçinir.
Bir meslektasinin yayinini engelleyici
davranislarda bulunamaz.
22- Özdeslesme: Gazeteci, ihtisas alani
ne olursa olsun öncelikle gazetecidir.
Polis muhabiri, polis yahut sözcüsü,
spor muhabiri kulüp yöneticisi yahut sözcüsü,
herhangi bir partiden sorumlu muhabir
onun üyesi yahut sözcüsü gibi
davranamaz, yayin yapamaz.
FİJ
MESLEK İLKELERİ DEKLARASYONU
(ULUSLARARASI GAZETECİLER
FEDERASYONU)
Haber
ve bilgiyi toplayan, yayımlayan, dağıtan
ve yorum yapan ve olayları açıklayan
gazetecilerin mesleki tavırlarının
standartlarını belirleyen bu
uluslararası deklarasyon,
Uluslararası Gazeteciler
Federasyonu (FIJ-IFJ) tarafından
onaylanmıştır.
Gazetecinin ilk görevi doğruya ve
kamunun doğruyu bilmesine saygıdır.
Görev sırasında tarafsız
yorum ve eleştiri hakkını
ve haberin dürüst toplanması ve
basımında özgürlük ilkesini
her zaman savunur.
Gazeteci sadece, aslını bildiği
gerçeklere uygun olarak haber verir.
Gazeteci, temel bilgiyi saklamaz ve
belgeyi tahrif etmez. Gazeteci haber,
fotoğraf ve belge toplamakta dürüst
yöntemler kullanır. Gazeteci, yanlışlığı
kesinlikle ispat edilen basılı
bir bilgiyi düzeltmek için elinden
gelen tüm çabayı gösterir.
Gazeteci, güvene bağlı olarak
elde edilmiş bilginin kaynağına
ilişkin mesleki gizliliğe
uyar. Gazeteci, iletişim araçları
ile artırılan ayrımcılığın
tehlikesinin farkında olmalıdır
ve toplumsal, ulusal, siyasi ve diğer
görüşlere, din, dil, ırk,
cinsiyete dayalı ayrımcılığa
olanak sağlanmasından kaçınmalıdır.
Gazeteci, aşağıdaki
hususları ciddi mesleki hatalar
olarak ele almalıdır:
-Haber çalma (intihal),
-Kötü niyetli yanlış açıklamalar,
-İftira, onur kırıcı
yayın, temelsiz suçlama,
-Yayın ya da baskı yapma bağlamında
herhangi bir biçimde rüşvet kabul
etme.
Bu ada layık olan gazeteciler,
yukarıda belirtilen ilkelere sadık
kalmayı görev bilirler. Her ülkenin
genel kanunları çerçevesinde,
gazeteciler profesyonel konularda sadece
meslektaşlarının yargılarını
kabul ederler ve yönetim veya diğer
yerlerden gelecek müdahaleleri kabul
etmezler
ABD
Profesyonel Gazeteciler Dernegi´nin
Etik ilkeler Bildirgesi
Zarari
en aza indir
Etik degerlere
bagli gazeteciler, kaynaklara, haberlere
konu olan kisilere ve meslektaslarina
saygili davranirlar.
Gazeteciler:
*Haberden olumsuz biçimde
etkilenebilecek kisilere karsi sevecen
olmalidirlar. Çocuklar ve deneyimsiz
kaynaklar ya da kisilere iliskin
haberlerde özel duyarlilik göstermelidirler.
*Bir faciadan ya da kazadan etkilenen
kisilerle röportaj yapmak veya bu
kisilerin fotografini çekmek
gerektiginde duyarli olmalidirlar.
*Haber toplama ve aktarmanin zarara ya
da rahatsizliga yol açabilecegini
bilmelidirler. Haber takip etmek küstahlik
yapmaya izin vermez.
*Özel kisilerin kendilerine ilikin
bilgiler üzerinde, kamu görevlilerinden
ve iktidara talip olan, etkide bulunmak
isteyen ya da dikkat çekmeye çabalayan
kisilerden daha fazla denetim hakkina
sahip olduklarini kabul etmelidirler.
Bir kisinin özel yasamina müdahale,
sadece çok önemli bir kamusal çikar söz
konusu oldugunda hakli görülebilir.
*iyi niyetli olmalidirlar. Sansasyon
yaratma meraklarini gidermeye çalismamalidirlar.
*Çocuk yastaki saniklarin ve tecavüz
kurbanlarinin kimliklerini açiklamaktan
özenle kaçinmalidirlar.
*Resmi suçlamalar öncesinde suç saniklarinin kimliklerini belirtirken
dikkatli olmalidirlar.
*Saniklarin adil yargilanma hakkini,
halkin bilgilenme hakkiyla
dengelemelidirler.
Bagimsiz
davran
Gazeteciler,
kamunun bilme hakki disinda herhangi bir çikara karsi yükümlü olmamalidirlar.
Gazeteciler:
*Her tür çikar
çatismasindan kaçinmalidirlar.
* Dürüstlüklerini tehlikeye sokacak
veya güvenilirliklerine zarar
verebilecek iliskilerden ve
etkinliklerden kaçinmalidirlar.
*Armaganlari, iyilikleri, biletleri,
bedava gezileri ve özel muameleleri
reddetmeli, gazeteci dürüstlügünü
zedeleyebilecek ikinci is, siyasal
baglanti, kamu görevi ve sivil toplum
örgütlerinde hizmet gibi islerden kaçinmalidirlar.
*Kaçinilmasi mümkün olmayan çatismalari
açiklamalidirlar.
*iktidara sahip olanlari sorumlu tutma
konusunda uyanik ve cesur olmalidirlar.
*Reklamcilarin ve özel çikar çevrelerinin
kendi lehlerinde haber beklentilerini
reddetmeli, bunlarin haberler üzerinde
etkide bulunmalarina karsi
koymalidirlar.
*Para ya da çikar karsiligi bilgi önerenlerden
sakinmalidirlar; haber için açik
artirmaya girmekten kaçinmalidirlar.
Sorumlu ol
Gazeteciler
okurlarina, dinleyicilerine,
izleyicilerine ve birbirlerine karsi
sorumludurlar.
Gazeteciler:
*Haber süreçlerini
aydinlatmali ve açiklamali, gazetecilik
davranisi konusunda kamuyu tartmaya
davet etmelidirler.
*Kamuyu, medyadan duydugu
rahatsizliklari dile getirmeye tesvik
etmelidirler.
*Hatalarin kabul etmeli ve bunlar derhal
düzeltmelidirler.
*Gazetecilerin ve medyanin etik disi
uygulamalarini sergilemelidirler.
* Baskalarini sorumlu tuttuklari ayni yüce
ilkelere kendileri de
uymalidirlar."
|